Wapenstilstand. Carnaval. Dat is wat op deze dag wordt herdacht dan wel van wal steekt. De enige verbinding tussen de twee is dat Carnaval ontwapenend werkt. Nou ja, in de meeste gevallen denk ik, vooral vanwege de bedwelmende werking van alcohol. Vandaag gaat ook officieel de Klimaattop te Bakoe van start, met een sterk gedevalueerde bezetting van staatshoofden en andere globale koppen van jut. Dat is: men heeft belangrijkere zaken aan het hoofd dan te delibereren over de zaken des klimaats, waarover nauwelijks overeenstemming bestaat als we kijken naar oorzaken en gevolgen…
Ik las afgelopen weken een boek van de voormalige klimaatontkenner Simon Rozendaal, Paniek om niets. Dat is hij lang geweest, ik bedoel iemand die de veranderingen in het klimaat toeschreef aan natuurlijke oorzaken, totdat hij op enig moment toch inzag dat het er wel héél heftig aan toe ging qua klimaatveranderingen. Simon Rozendaal is een wetenschapsjournalist, ook chemicus en auteur. Het boek wat ik las ging vooral over de paniek onder activistische milieu- en natuurliefhebbers. Ik ben ook een groot natuurliefhebber, echter heb een broertje dood aan activisme. Het boek van Rozendaal las ik om eens poolshoogte te nemen in wat je met een beetje fantasie kunt noemen ‘het kamp van de vijand’…
Het is misschien erg, maar ik vond het een goed boek. Vooral vanwege zijn ontnuchterende kwaliteiten als fact checker, vanuit zijn deskundigheid als chemicus. Het beschrijft de ontwikkeling die wij als mens hebben doorgemaakt voor wat betreft het kunnen meten van de hoeveelheid gif en andere onwenselijke stofjes. Rozendaal heeft mij redelijk kunnen overtuigen dat er meer is dan per definitie tegen alles te zijn dat ook maar riekt naar vervuiling, vergiftiging door fabrieken en pesticiden, enzovoorts. Stofjes zoals PFAS (een verzameling van circa 5.000 stofjes), glyfosaat, dioxine, DDT, en dan vooral hoe wij als mensen er gedurende een jaar of vijftig mee omgaan, wat mij betreft schrijft hij inzicht-verruimend…
Natuurlijk is Simon Rozendaal een man die ik, als ik nu achttien jaar oud was en voor mijn doen tamelijk scherpe linkse idealistische zaken aanhing, zou hebben omschreven als: een irritante rechtse bal, tennissend en golfend met zijn peers, die zich per definitie hoekig opstelt tegen alles dat maar een glimpje verontrusting uitspreekt dat het met Moeder aarde niet goed gaat vanwege vervuiling door fabrieken en transportmiddelen, overvloedig gebruik van plastics en middeltjes als teflon, om er maar eens een paar te noemen…
Met de kennis van nu, veertig jaar later, kan ik zulks steeds beter relativeren. Ik moet zelfs erkennen, vanuit mijn misschien wat beperkte blik op de ongelooflijk ingewikkeld in elkaar stekende wereld, dat Rozendaal af en toe keihard gelijk heeft. Dat wij de neiging hebben alles te veel en te vaak te overdrijven. Niet zelden met als doel om hoog in te zetten op het gebied van het terugdringen van de vervuiling van onze planeet. Waarbij zelfs activistische clubjes zich zodanig fel gedragen, dat ze wetten en regelgeving aan hun laars lappen en van mening zijn dat zo goed als alles te rechtvaardigen is om de doelen te bereiken: dat onze planeet weer schoon wordt…
Even goed, het is maar een leeservaring van n=1, die ik met mijn omgeving deel. Is het van belang? Absoluut niet. Ik ben slechts van micro-belang, of moet ik zeggen dat mijn belang in de buurt komt van de meetmethode ppb: parts per billion? Als een giftig stofje wordt gemeten met als uitkomst 1 ppb, dan is het weliswaar giftig, maar in een dosis die absoluut niet gevaarlijk is voor mens, dier, plant en boom. Het gaat vaak zelfs over stofjes die vrij in de natuur voorkomen. Rozendaal weet dit goed aan de man te brengen, zodat ik zelfs denk: goh, enige relativering van milieu- en klimaatactivisten is wel op zijn plaats. Maar daar zit nu net het probleem van mensen die zich activistisch gedragen: ze zijn ver voorbij een point of no return voor wat betreft het aanwenden van hun talenten om op nuchtere wijze, naar de feiten kijkend, te kunnen relativeren. Daarom verdient Rozendaal wel een pluimpje op zijn golfhoedje, of zijn tenniszonneklep…
Ik houd er wel van als mensen hun hoofd koel houden. Mensen die zich niet te snel de pis lauw laten maken. Dat betekent niet dat ik het over koppige, eigenwijze of principiële mensen heb, die als een strandpaal in de branding staan en nooit meer een millimeter bewegen, ook al blijkt dat ze er qua opinie volledig naast zitten. Nee, ik heb het over mensen die de ogen op de bal gericht houden, om maar eens een flauwe sportterm te gebruiken: ik waardeer het als men een serieuze poging doet eerst naar de feiten te kijken, voordat men de emoties een vrijgeleide geeft en er maar op los raaskalt, of activistische daden stelt door zich vast te ketenen aan vliegtuigen, in de in emotie ondergedompelde overtuiging dat er slechts twee oplossingen zijn: die van ofwel de zwarte, ofwel de witte visie…
Het is links, of rechts, door het midden bestaat niet. Het is alles, of niets. De dood, of de gladiolen. Het is onrealistisch om je op de strandpaalmethode te beroepen, omdat je geen enkele beweging kunt maken naar dat wat men redelijkheid en billijkheid noemt. Dat is een term die zelfs in wetboeken is verwerkt, omdat het rechtssysteem in staat is daar een zinvol oordeel over te vellen, kijkend naar feiten en omstandigheden. Als er iets is dat ‘actieve’ activisten niet goed kunnen, dan is het redelijk en billijk zijn. Op het moment dat hun geëiste ‘niets’ afglijdt naar ‘alles’ (of omgekeerd, het hangt af van het onderwerp van eis), dan brandt de bedrading in hun hoofd knetterend door en gaan ze als een idioot om zich heen slaan middels activistische daden. Daarmee plaats je jezelf buiten spel, maar ook buiten de wet. Je wordt niet serieus meer genomen om aan tafel te mogen aanschuiven, omdat je het democratische spel niet speelt zoals het gespeeld moet worden (de democratische spelbeginselen eerbiedigend)…
Nou zeg, ik liet me even gaan. Excuses. Het borrelde spontaan in me op toen ik de woorden over de Bakoese klimaattop noteerde. Daar gaat het nu vooral om de pecunia: wie gaat wat betalen om ‘arme ontwikkelingslanden’ te helpen zich te wapenen tegen de gevolgen van klimaatverandering. De artikelen in de aanloop naar de klimaattop lezend, krijg ik het gevoel, zeker met de afwezigheid van sleutelfiguren die nodig zijn om spijkers met koppen te slaan, dat dit het zoveelste bekende luxe uitje wordt voor de mindere aanwezige goden, waarbij kosten noch moeite worden gespaard om die minor gods in de watten te leggen…
Ach ja, laat ook maar, wat doe je er als eenvoudige burger aan? Niets. Het is de zoveelste verkwisting van geld en (fossiele) middelen, want het is nauwelijks te becijferen hoeveel vlieguren er over de hele wereld worden gemaakt om deel te mogen nemen aan deze op voorhand als mislukt te bestempelen klimaattop. Niet dat ik nou zo negatief ben hoor, het is het realisme dat je ontwikkelt gedurende zestig jaar leven op onze nog steeds zo mooie planeet. Ja, deze oude indiaan heeft weer eens gesproken, ugh! Laat ik maar snel een regendansje gaan doen…
Barfman